Archive

Category: ሀገራዊ መድኃኒት

ኮሸሽላ ለጉበት ጤና (Milk thistle)

ምስል አንድ ኮሸሽላ Milk thistle ገና ለጋ ሳለ መነሻ፡- ኮሸሽሌ በተለምዶ መጠሪያ ስሙ ብዙ ነው፡፡ የአህያ እሾህ ወይም ነጭ ኮሸሽሌ ተብሎም ይጠራል፡፡ በሳይንሳዊ ስም ሲላይማሪን ማሪያኑም (Silymarin Marianum) ይባላል፡፡ መገኛ…

ኪኑዋ (Quinoa) እንጀራ ተጋገረ

መግቢያ የዓለም ምርጥ እህል የተባለው አንዱ ኪኑዋ ወይም ኪኙዋ ነው፡፡  በሳይንስዊ ስሙ ቼኖፖዲየም ኪኑዋ (Chenopodium quinoa) ይባላል፡፡ የቼኖፖዲየም ዝርያ ዓይነቶች በዓለም ላይ ብዙ ናቸው፡፡  የሳር ቤተሰብ አይደለም ተቀራራቢነቱ ለቀይስር እና…

ታማሪሎ የቲማቲም ዛፍ

መግቢያ:- በሳይንሳዊ መጠሪያው (Cyphomandra betacea ) ይባላል፡፡ በእንግሊዘኛ ታማሪሎ (Tamarillo) ወይም  የቲማቲም ዛፍ  (tree tomato) ይሉታል፡፡ አበቃቀሉ ነጭ እምቧይ ይመስላል፡፡ ቢሆንም የእምቧይ ዘር አይደለም፡፡ እሾህም የለውም፡፡ ደጋ አካባቢ ይመቸዋል፡፡ ከ…

ዘይት ለምን እንዴት?!

የምግብ ዘይት ከበረሃ ኢጉሲ ወይም ከምድር ሰሊጥ ይመረትልን ይሆን? መነሻ፡- የምግብ ዘይት ዋና የምግብ አካል ሆነ፡፡ ሰው ያለ ዘይት  ምግብ መስራት አይችልም፤ ያለ ዘይት ምግብ መብላት አይችልም፡፡ አገሪቱ በከፍተኛ ወጪ…

ጠብታ-ውኃ ለችግኞች

ስብጥር ዛፍ ውስጥ (የደላው ሮዝመሪ ዛፍ ይመስላል) የዛሬ ችግኞች የነገ ደን ናቸው፤ በቂ ውኃ ካለገኙ ግን ጭራሮ ሆነው ይቀራሉ! መነሻ፡- በዚሁ ድረ ገጽ ላይ “ችግኝ ተከላው በእንክብካቤ መታገዝ አለበት” (https://ethio-online.com/archives/4303)…

ብሥራተ-ጤፍ!

ጤፍ በትውልዱ ኢትዮጵያዊ ሲሆን፣ ዜግነቱን ግን ዓለም እየተሻማው ነው፤ ለምን? መግቢያ፡- የጤፍ ጉዳይ ሲነሳ፣ በብዙ ኢትዮጵያዊያን ባለሙያዎች ዘንድ ቁጭት ይፈጥራል፡፡ እንደሚታወቀው ጤፍ በትውልዱ ኢትዮጵያዊ ሲሆን፣ እስከ ቅርብ ጊዜ ድረስ እንደ…

ዳቦ! ለምን ከስንዴ ብቻ?

ስንዴ ዳቦ ቢሆንም፤ ዳቦ ከስንዴ ብቻ ነው- ያለው ማን ይሆን!? መነሻ ጉዳይ፡- የስንዴ እጥረት በመድረሱ ምክንያት፣ በከተሞች ውስጥ የዳቦ እጥረት ተከሰተ፤ ዳቦ ቤቶች የዳቦን ዋጋ እስከ እጥፍ ድረስ ጨመሩ፡፡  መንግሥት፣…

ለቺኩን ጉንያ በሽታ በቤት ውስጥ የሚረዱ ነገሮች

መግቢያ፡- ከዚህ ቀደም በዚሁ ድረ ገጽ ላይ “መላ የወባ ትንኞች እንዳይናደፉ” በሚል ርዕስ ቺኩን ጉንያ (Chikungunya) ሻይረስ የሚያስተላልፉ ትንኞች፣ ከቤት እንዲርቁ ለማባረር ወይም በር አልፈው እንዳይገቡ ለመከላከል፣ እንዲሁም ቤት ቢገቡ…

ሀገራዊ-ሻሂ ለጉንፋን

(ጨሞ-ሀገራዊ ሻይ)   (ምስል አንድ፡-  ለአገራዊ ሻይ  የሚሆኑ ቅመማት) መግቢያ፡- በብዙ ችግሮች የተነሳ፣ በየወቅቱ ጉንፋን ይከሰታል፡፡ ለምን እና እንዴት ተከሰተ በሚል ሃተታ ማብዛት ጊዜ ማባከን ነው፡፡ በየወቅቱ ለሚከሰቱ የጉንፋን በሽታ…

ቀይሥር ለጤና

                                                           …

ሮቦስ ሻይ / Rooibos tea/ ሻይ ለጤና (፪)

ሮቦስ ሻይ / Rooibos tea/ ወደ አገር ውስጥ ገበያ አምጡልን ስንል በበቂ ምክንያት ነው፤ መግቢያ፡- ባለፈው ‹‹ሻይ ለጤና›› (ክፍል ፩) ላይ፣ ስለ ሻይ የጤና ጥቅሞች፣ የሻይ መገኛ ተክሎች ስም ዝርዝር …

የኩላሊት ጠጠርን ሳይጠጥር ነው ማስወገድ!

(ምሥል አንድ     በቀኝ ያለው ኩላሊት ጠጠር የጀመረው) (ምሥል ሁለት በ 2.5 ኢንች ውስጥ የሚታዩ ከፍ ያሉ ጠጠሮች) መግቢያ ኩላሊቶች በሰውነት ውስጥ በጣም ጠቃሚ ሥራ አላቸው፡፡ ዋናው ሥራ ትርፍ ፈሳሽ እና…

ሻይ ለጤና (ክፍል አንድ)

በግራ የመቅመቆ ሻይ  በቀኝ የከርከዴ ሻይ መግቢያ ስለ ሻይ ሻይ የቱ ነው? ስንት ዓይነት ሻይ አለ? በእኛ አገር ብዙ ያልተወራለት መጠጥ ቢኖር ሻይ ነው፡፡ እስቲ የሻይን ጠቀሜታ እና ዓይነታቸውን እያነሳን…

መላ የወባ ትንኞች እንዳይናደፉ

መልካሙ ዜና እንደዚህ ይላል፡- ማጣቀሻ አንድ ኅዳር 18 ቀን 2011 ዓ.ም ፋና ብሮድካስቲግ ኮርፖሬት፤ ጤና ጥበቃ ሚኒስቴርን ጠቅሶ ስለ ወባ በሽታ ጉዳይ “በኢትዮጵያ ከወባ በሽታ ጋር በተያያዘ የሚሞቱ ሰዎች ቁጥር…

እሬት ለጤና በረከት

መግቢያ፡- የእሬት ተክል ሲበዛ መድኃኒትነት እንዳለው ተደጋግሞ የተወሳ ነው፡፡ በዚሁ ኢትዮ ኦንላይን የመረጃ መረብ ላይ ለፀጉር እና ለሰውነት ቆዳ እንክብካቤ ስለ አዘገጃጀቱ እና አጠቃቀሙ ቀርቧል፡፡ እዚያው ላይ ማንበብ ስለሚቻል በዚህ…

የቆዳ በሽታን (Skin Disease) በአብሽ፣እሬት፣ቁልቋል፣ቁርቁራ፣ግራዋ፣እንዶድ እና እርድ በቀላሉ ታከሙት

የቆዳ በሽታ ጥቂት ምሳሌዎች መግቢያ:-  ቀደም ሲል፣ ፀጉርዎን እንዲህ ተንከባከቡ በሚል ለራስ ቆዳ እና ለጸጉር ጤንነት የሚረዱ ምክሮችን አስነብበን ነበር፡፡ አሁን ከዚያ የቀጠለ የሰውነት ቆዳን እንዴት ባለ ቀላል ዘዴ እቤት…

የተተከሉትን ችግኞች በቀጣይ በዚህ ዓይነት ዘዴ ተንከባከቡ፡፡

ተከታታይ ክብካቤ ያስፈልጋል! የቀረበውን ሀገራዊ ጥሪ ተቀብሎ፣ ለችግኝ ተከላው ሆ… ፣ ብሎ የወጣው ህዝብ፤ በጣም ያስደስታል፡፡ አዎን! ያስደስታል፡፡ ነገር ግን፣ ደስታው ቀጣይና ዘላቂ እንዲሆን ክብካቤውም ቀጣይ መሆን አለበት፡፡ ለተከላው የወጣው…

እንሰት (ጉና-ጉና) – (ክፍል -፪-)

ያልተዘመረለት ኢትዮጵያዊ ሲሳይ በዚህ ዠርጋጋ ቅጠል ባለው የእንሰት (ጉና-ጉና) ተክል ውስጥ፡- ለምግብነት የሚውለው ቆጮ አለ፤ ቡላ አለ፤ አሚቾ አለ፤ በአጠቃላይ የእንሰት ተክል ውስጥ ከፍተኛ ኃይልና ሙቀት ሰጪ ንጥረ ነገር አለ፡፡…

ቁልቋል በለስ የሚበላ እና የሚጠጣ

ቁልቋል (በለስ) “የሚበላ ወይስ የሚጠጣ?!” ቁልቋል (በለስ)፡- እነሆ በዚህ በክረምቱ ወራት፣ የበለስ ፍሬ በሚገባ በገበያ ላይ ይገኛልና፤ በለስ የቀናው የበለስ ፍሬ ይቅመስ ሳምንታዊ መልዕክቴ ነው፡፡ የጤና ጠቀሜታው እጅግ ብዙ ነውና!!!…

“የውሻ-ኮሶ ትል” የሚያስከትለው የጤና ቀውስ

የውሻ ኮሶ ትል አዙሪት ምስል መነሻ፡-   በተለምዶ “የኮሶ ትል” ተብለው የሚጠሩ ብዙ ዓይነት ዝርያ አላቸው፡፡ እንደ ምሳሌ ሰው ጥሬ ስጋን ሲበላ የሚተላለፈው ዓይነት የኮሶ ትል አለ፡፡ ለዛሬው ግን ‹‹የዉሻ…

“ዋ! እዚህ አካባቢ መፀዳዳት ክልክል ነው!”

ድመት እና ዉሻ (ድሙሻ) መቅድም፡- የዚህ ጽሑፍ ዓላማ፣ ለድመት እና ዉሻ “ዋ! እዚህ አካባቢ መፀዳዳት ክልክል ነው!”  ብሎ ለመንገር የሚያስችል ተፈጥሯዊ ዘዴ ማሳወቅ ነው፡፡    መግቢያ፡- ድመት እና ዉሻ፣ (ድሙሻ) …

እንሰት (ጉና-ጉና) ያልተዘመረለት ኢትዮጵያዊ ሲሳይ (ክፍል -፩-)

እንሰት ኢትዮጵያዊ ሲሳይ የእንሰት ተክልን ከሀምሳ ዓመታት በፊት፣ ለመጀመሪያ ጊዜ “ኢትዮጵያዊ ሲሳይ” ያሉት ብላቴን ጌታ ማኀተመ ሥላሴ ወልደ መስቀል ናቸው፡፡  ይንንም በመጽሐፋቸው በ “ብዕለገራህት” ላይ ገልፀዋል፡፡  እንሰት እንደሌሎቹ ካልተዘመረላቸው የኢትዮጵያ…

ልክአለፍ ውፋሬ እና የጤና ጉዳይ

መነሻ፡- የሰውነት ውፍረት ልከኛነት ወይም ተመጣጣኝነት የጤንነት ገጽታ መሆኑ ይታሰባል፡፡ ቢሆንም የውፍረት ልከኛነት ብቻውን የጤንነት ማረጋገጫ ሊሆን አይችልም፡፡ የውፍረት እና ክብደት ከልክ በላይ መሆን ግን የጤና ስጋት መሆኑ አልቀረም፡፡ በኢትዮጵያ…

ስኳርን በስኳር ቀንሱ

1ኛ/ መነሻ ስኳር ምንድነው? ሁሉም ስኳር ካርቦኃይድሬት ሆኖ፣ በተፈጥሮ በብዙ ምግብ ውስጥ የሚገኝ ነው፡፡ ዋናው የሥነ ምግብ ጥቅሙ (main nutritional value) ኃይል ሰጪ ነው፡፡  እንደ ማር ጣፋጭ የሆኑ ብዙ ፍራፍሬዎችም…

ለኤች አይ ቪ/ኤድስ ተጨማሪ ዕፀ-መድኃኒት (ክፍል አንድ)

መነሻ፡- በኤች አይ ቪ/ኤድስ የተጎዳ ሰው፣ የሰውነቱ የበሽታ የመከላከል አቅም ይቀንሳል፤ በተለያዩ የበሽታ ዓይነቶች በቀላሉ ይጎዳል፡፡ በዚህ ዘመን የበሽታውን ጫና የሚቀንሱ ዘመናዊ መደበኛ መድኃኒቶች አሉ፡፡ ይህ መልካም ነው፡፡ ደግሞ በጥንቃቄ…

የእንጀራ ( Injera) ጉዳይ

ነገር መነሻ፡- “ምንነቱ ከማይታወቅ ነገር የተጋገረ እንጀራ ገበያ ላይ መጣ ….” “እንጀራው ውሃ ውስጥ ሲጨምሩት እንደዚህ ይሆናል ….” የሚሉና ሌሎችም አሳሳቢ ወሬዎች እየበዙ መጥተዋል፡፡ ማጣቀሻ አንድ መግቢያ በምርምር ያልዳበር የህዝብ…

ለምግብ ዋስትና! ትኩረት ያጡ ተክሎች “ጃክ ቢን” (Jack Bean)

ቁጥር– 2    “ጃክ ቢን” (Jack Bean) ጃክ ቢን– ደረቅ ፍሬው  መነሻ:- ከዚህ በፊት “ትኩረት ያጡ ተክሎች- ለምግብ ዋስትና” በሚል ርዕስ ሥር የሳማ ቅጠል ለምግብ ዋስትና እጅግ ከፍተኛ ጥቅም እንዳለው አውስተን…

ኤች ፓይሎሪ ባክቴሪያ አደብ ትግዛ!

መነሻ፡-   የጨጓራ ሕመም ምክንያት ብዙ ነው፡፡ ከዚህም ውስጥ አንዲት አደገኛ ጀርም ወይም ባክቴሪያ አለች፡፡ ስሟ Helicobacter pylori (H. pylori) ሐሊኮባክተር ፓይሎሪ ወይም በአጭሩ ኤች ፓይሎሪ ትባለለች፡፡ ይቺ ባክቴሪያ ከሰው…

ታይፎይድን እንከላከል!

መነሻ:- በዚህ ዘመን በጣም በሰለጠኑ አገራት የታይፎይድ በሽታ የለም፡፡ የስልጣኔ ጉድለት ያለብን እኛ የታይፎይድ ጢባጢቢ ሆነናል፡፡ በሽታው በንጽህና ጉድለት የተነሳ በቀላሉ ተላላፊ ከመሆኑም በላይ ዘመናዊ መድኃኒትን እየተለማመደ ስለመጣ በአንድ ሰው…

በርበሬአችን እና የአፍላቶክሲን ችግሮች

(በርበሬ! አፈር አይንካሽ ዛሬ!) የጓዳችን ዋና ቅመም የሆነው በርበሬ፣ የዶሮን ወጥ ከሚያደምቁትና ከሚያጣፍጡት ውስጥ አንዱ ነው፡፡ የዶሮ ወጥ ደግሞ ፋሲካን ከሚያደምቁት ውስጥ አንዱ የምግብ ዓይነት ነው፡፡ በርበሬ ሌሎችም ብዙ አጃቢ…

ፀጉርን እንዲህ ተንከባከቡ

መግቢያ፡- ፀጉር እንደ ሌላው የሰውነት ክፍላችን በቂ እንክብካቤ ልናደርግለት ይገባል፡፡ የፀጉር መሳሳት፣ ወዝ ማጣት፣ መሰባበር እና መነቃቀል፣ እንዲሁም የራስ ቆዳ በፎረፎር፣ በተለያዩ የፈንገስ ዓይነት  እና በቆረቆር መጎዳት እንዲሁም የራስ ቆዳ…

አብሽ ታሪካዊ የዋጋ ንረት አስመዘገበ

ምስል አንድ፡- ቢጫው አብሽ የታጠብ በኢትዮጵያ ለብዙ ዘመናት አብሽ ሲዘራ የኖረው እንደ ዋና ምርት ተቆጥሮ ሳይሆን፣ በትንሽ ቦታ ላይ ከሌላው እህል ዳርቻ ላይ ነው፡፡ በቅርብ አመታት እርሻው ላይ መሻሻል ታይቷል፡፡…

ለጡት ነቀርሳ አማራጭ ህክምና

መነሻ፡- ከዚህ በቀደመው ጽሑፍ፣ ለጡት፣ ለቆዳ እና ለአጥንት ነቀርሳ፣ የኢትዮጵያ የባሕል ሐኪሞች የሕክምና ዘዴን በሚመለከት፣ በአጭሩ ለመግለጽ ሞክሬ ነበር፡፡ የዛሬው ከዚያ የቀጠለ የጡት ነቀርሳን የሚመለከት ነው፡፡ መግቢያ፡- የጡት ነቀርሳ በድሮ…

የጆሎንጌ ጤና ዳቦ

በኢትዮጵያ ከተሞች ዳቦ እንዴት የተወደደ ምግብ እንደሆነ ግልጽ ነው፡፡ ይህ ገበያውን የሞላው ነጭ የስንዴ ዳቦ ግን ለሁሉም ሰው ይስማማል ወይ ቢባል የሚስማማቸው ብዙዎች ቢሆኑ እንኳን ጥቂቶች አይስማማቸውም፡፡ ነጭ ዳቦ የማይስማማቸው…

በሀገር በቀል ዕውቀት! ነቀርሳን እንዴት መከላከል ይቻላል

– ለጡት፣ ለቆዳ እና ለአጥንት ነቀርሳ (ካንሰር) መቅድም፡- በኢትዮጵያ ሀገር በቀል ዕውቀት (የባሕል ሕክምና) ረዘም ያለ ተሞክሮ ያለው ነው፡፡ በጽሑፍ የተመዘገበው እንዳለ ሆኖ፤ ከትውልድ ወደ ትውልድ በቃል ሲወርድ- ሲወራርድ የመጣም…

This site is protected by wp-copyrightpro.com